Przekształcenia sieci kolejowej województwa lubelskiego

Marek Konstankiewicz

Streszczenie w języku polskim


Artykuł dotyczy przekształceń sieci kolejowej, rozumianej jako odcinki linii kolejowych oraz stacje (węzły), gdzie linie te łączą się ze sobą. Tekst obejmuje obszar współczesnego (w granicach od 1999 roku) województwa lubelskiego, ale w niezbędnym zakresie uwzględnia stacje położone na skrajach województw lub państw sąsiednich. Od drugiej połowy XIX wieku po dziś dzień linie kolejowe budowano, modernizowano, ale też likwidowano. Tekst stanowi próbę usystematyzowania faktografii dotyczącej takich przekształceń w województwie lubelskim na tle tych zjawisk zachodzących szerszej w skali.


Słowa kluczowe


historia kolei; sieć kolejowa; województwo lubelskie

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


ŹRÓDŁA

Ogłoszenie Ministra Kolei Żelaznych z dnia 27 grudnia 1923 roku zawierające wykaz linii kolejowych, na potrzeby których wywłaszczenia gruntów miały zostać utrzymane (M.P. 1924, nr 6, poz. 32).

PKP, Warszawa–Lublin – postępy w modernizacji linii nr 7, 19.02.2020, https://www.plk-sa.pl/o-spolce/biuro-prasowe/multimedia/video/szczegoly/warszawa-lublin-postepy-w-modernizacji-linii-nr-7-4562 (dostęp 1.04.2025).

Regulamin sieci 2019/2020 przyjęty do stosowania uchwałą nr 899/2018 Zarządu PKP Polskie Linie Kolejowe SA z dnia 13 listopada 2018 roku, załącznik nr 2.12, nr linii 68, https://www.plk-sa.pl/klienci-i-kontrahenci/warunki-udostepniania-infrastruktury-i-regulaminy/regulamin-sieci/archiwum-regulaminow/regulamin-sieci-2019/2020 (dostęp 1.04.2025).

Regulamin sieci 2021/2022 przyjęty do stosowania uchwałą nr 734/2020 Zarządu PKP Polskie Linie Kolejowe SA z dnia 17 listopada 2020 roku, załącznik nr 1, nr linii 588, https://www.plk-sa.pl/files/public/user_upload/pdf/Reg_przydzielania_tras/Regulamin_sieci_2021_2022/02.09.2022/N_ZAL_1-pub.pdf (dostęp 1.04.2025).

Rynek Kolejowy, Jeszcze w tym roku trasa Lublin–Stalowa Wola będzie zelektryfikowana, https://www.rynek-kolejowy.pl/wiadomosci/jeszcze-w-tym-roku-trasa-lublin--stalowa-wola-bedzie-zelektryfikowana-95839.html (dostęp 1.04.2025).

Rynek Kolejowy, Nowa lubelska łącznica kolejowa. Jakie pociągi po niej pojadą?, https://www.rynek-kolejowy.pl/wiadomosci/nowa-lubelska-lacznica-kolejowa-jakie-pociagi-po-niej-pojada-zdjecia-104778.html (dostęp 1.04.2025).

„Urzędowy Rozkład Jazdy Pociągów” 1961–1962.

OPRACOWANIA

Bebenow F., Transformacja lokalnych systemów kolei w Polsce w XXI wieku w kontekście historycznych przemian transportu kolejowego, Poznań 2024.

Becker C., Pochadt H., Wojskowa kolej polowa Bełżec–Trawniki, „Świat Kolei” 2002, nr 11.

Borowiec R., Plany budowy linii kolejowej Lublin–Szczebrzeszyn–Bełżec w okresie Drugiej Rzeczypospolitej, „Rocznik Lubelski” 2019, t. 45.

Chwedyk H., Kolej wąskotorowa Bełżec–Budy, „Zamojski Kwartalnik Kulturalny” 2008, nr 4.

Chwedyk H., Koleje wąskotorowe Ordynacji Zamojskiej, Zamość 2006.

Chwedyk H., Pokropiński B., Hrubieszowskie koleje wąskotorowe, Zamość 2008.

Ciechański A., Rozwój i regres sieci kolei przemysłowych w Polsce w latach 1881–2010, Warszawa 2013.

Ciechański A., Wojenne koleje polowe a rozwój wybranych kolei cukrowniczych w Polsce w latach 1918–1939, [w:] Koleje polowe na ziemiach polskich w okresie I wojny światowej. Funkcja, znaczenie, późniejsze wykorzystanie, red. Ł. Popowski, T. Karolak, M. Przygoda, M. Szymańska, Sochaczew 2019.

Ciemnoczułowski T., Szerokim torem LHS, Łódź 2009.

Dmowski R., Kolej wąskotorowa w Białej Podlaskiej. Zarys dziejów, „Rocznik Bialskopodlaski” 1999, t. 7.

Filipek F., Budowa i eksploatacja Warszawsko-Terespolskiej Drogi Żelaznej (1867–1880), [w:] Studia z dziejów kolei żelaznych w Królestwie Polskim (1840–1914), red. R. Kołodziejczyk, Warszawa 1970.

Frontczak F., Kuczborski S., Kuligowski K., 50 lat elektryfikacji PKP, Warszawa 1989.

Gołębiowski J., Koncepcje rozbudowy sieci kolejowej w Centralnym Okręgu Przemysłowym u schyłku lat trzydziestych, „Pamiętnik Sandomierski” 1995, t. 2.

Gzowski P., Skierniewice–Łuków. Zarys dziejów wojskowej linii, „Świat Kolei” 2010, nr 12.

Jerczyński M., Zabytki architektury i techniki kolejowej. Typologia, zasoby, stan zachowania, rekomendacje, Łódź 2024.

Jezierski P.B., Pociągiem na lotnisko, „Świat Kolei” 2024, nr 4.

Kociuba D., Lublin. Rozwój przestrzenny i funkcjonalny od średniowiecza do współczesności, Toruń 2011.

Kosidło M., Korzystne współistnienie, czyli wpływ kolei na rozwój Niedrzwicy Dużej na przestrzeni minionego wieku, „Niedrzwica Duża Info” 2023, nr 96.

Kowalczyk R., Gospodarcze aspekty rozwoju kolejnictwa w Królestwie Polskim do 1914 r., „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” 2009, nr 2.

Koziarski S.M., Sieć kolejowa Polski w latach 1918–1992, Opole 1993.

Lijewski T., Koziarski S., Rozwój sieci kolejowej w Polsce, Warszawa 1995.

Odziemkowski J., Kolejnictwo polskie w transporcie wojskowym i operacjach wojennych na froncie polsko-ukraińskim i polsko-rosyjskim 1918–1920 r., Warszawa 2020.

Stankiewicz R., Historia linii Jarosław–Sokal, „Świat Kolei” 2024, nr 3.

Stankiewicz R., Towarzystwo Kolei Żelaznej Lwów–Bełżec, „Świat Kolei” 2012, nr 8.

Staszewski P., Koleje wąskotorowe Lubelszczyzny, „Eksploatacja Kolei” 1985, nr 2.

Styk P., Kolej Nadwiślańska 1874–1877. Techniczne, społeczne i gospodarcze problemy wielkiej inwestycji, „Kwartalnik Historii Kultury Materialnej” 1997, nr 2.

Sztolcman S., Koleje odziedziczone przez Polskę w b. zaborze rosyjskim, „Inżynier Kolejowy” 1928, nr 11.

Tajchert A., Koleje wąskotorowe Zwierzyniec–Biłgoraj, Łódź 2010.

Taylor Z., Rozwój i regres sieci kolejowej w Polsce, Warszawa 2007.

Terczyński P., Zamość utracił połączenia kolejowe, „Świat Kolei” 2009, nr 10.

Trammer K., Ostre cięcie. Jak niszczono polską kolej, Warszawa 2019.

Tucholski Z., Polskie Koleje Państwowe jako środek transportu wojsk Układu Warszawskiego. Technika w służbie doktryny, Warszawa 2009.

Tucholski Z., Kucharski M., Kolej Leśna Lipa–Biłgoraj 1941–1983, Zamość 2009.

Wilgat T., Linia kolejowa hutniczo-siarkowa w Roztoczańskim Parku Narodowym. Historia bezprawia, Zwierzyniec 1997.

Wojasiewicz W., Z dziejów budowy kolei Brześć–Chełm, [w:] Tradycje kolejowe Chełma. Chełm nieznany, red. B. Jarosz, Chełm 2009.

Wójcik R., Historia cukrowni „Garbów”, Lublin 2010.

Zuziak W., Droga Nadwiślańska w latach 1874–1898, [w:] Studia z dziejów kolei żelaznych w Królestwie Polskim (1840–1914), red. R. Kołodziejczyk, Warszawa 1970.

Żygawski J., Oddziaływanie kolei na strukturę przestrzenną i sferę społeczną Zamościa w okresie dwudziestolecia międzywojennego 1918–1939, „Facta Simonidis” 2024, t. 17, nr 1.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/f.2025.80.301-319
Data publikacji: 2026-01-15 12:03:25
Data złożenia artykułu: 2025-11-28 14:04:21


Statystyki


Widoczność abstraktów - 0
Pobrania artykułów (od 2020-06-17) - PDF - 0

Wskaźniki



Odwołania zewnętrzne

  • Brak odwołań zewnętrznych


Prawa autorskie (c) 2026 Marek Konstankiewicz

Creative Commons License
Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.