The “Sokół” Gymnastic Society in the Eastern Borderlands of the Second Polish Republic in the Light of the “Sokół” Gymnastic Guide (1924–1925)

Teresa Drozdek-Małolepsza, Eligiusz Małolepszy

Abstract


The “Sokół” Gymnastic Guide (Przewodnik Gimnastyczny “Sokół”) was the official organ of the Union of “Sokół” Gymnastic Societies in Poland. In 1924–1925, the journal published articles, materials, and reports regarding the activities of “Sokół” chapters (Pol. gniazda) both in Poland and abroad. A relatively large number of these concerned the Eastern Borderlands of the Second Polish Republic. That area fell within the scope of two “Sokół” districts: Małopolska (Lesser Poland) and Mazowiecka (Mazovia). Some of the articles, reports, and materials focused on the conditions influencing these activities: the state of infrastructure, organization, and the training of instructional staff; initiatives in physical education, sports, military preparation, and educational as well as cultural-educational work. A crucial element of “Sokół” operations was the organization of “Sokół” rallies. In the Eastern Borderlands, the most important such rally was the Borderlands Rally (Pol. Zlot Kresowy) held in Vilnius in June 1924, which significantly influenced the promotion of the “Sokół” ideals, especially in the Vilnius region. The years 1924–1925 represented a period of strengthening organizational structures, some expansion of infrastructure and instructor training, as well as more intensive efforts in the “Sokół” Gymnastic Society chapters.


Keywords


Second Polish Republic; Eastern Borderlands; “Sokół” Gymnastic Guide

Full Text:

PDF (Język Polski)

References


ŹRÓDŁA DRUKOWANE

Kłoś C., Sokół Polski 1926, [b.m.w.], [b.d.w.].

Mały Rocznik Statystyczny 1939, Warszawa 1939.

VI Zlot Sokolstwa Polskiego. Jednodniówka Pamiątkowa, [b.m.w.], [b.d.w.].

PRASA

Przewodnik Gimnastyczny „Sokół” 1924–1925.

OPRACOWANIA

Blicharski C.E., Miscellanea Tarnopolskie, t. 2, Biskupice 1995.

Drozdek-Małolepsza T., Powstanie Związku Towarzystw Gimnastycznych „Sokół” w Polsce, [w:] Zarys dziejów Sokolstwa Polskiego w latach 1867–1997, red. E. Małolepszy, Z. Pawluczuk, Częstochowa 2001.

Drozdek-Małolepsza T., Przyczynek do dziejów Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” Dzielnicy Mazowieckiej (1906–1939), [w:] Z dziejów Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Polsce w 135. rocznicę powstania, red. W. Cynarski, K. Obodyński, M. Mirkiewicz, Rzeszów 2004.

Drozdek-Małolepsza T., Rozwój liczebny i skład socjalny członków, [w:] Zarys dziejów Sokolstwa Polskiego w latach 1867–1997, red. E. Małolepszy, Z. Pawluczuk, Częstochowa 2001.

Drozdek-Małolepsza T., Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” w Częstochowie w latach 1906–1918, „Prace Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Częstochowie. Kultura Fizyczna” 1999, nr 2.

Drozdek-Małolepsza T., Małolepszy E., Polish Gymnastic Society “Sokół” in the Province of Ternopil in the Years 1920–1939, „Sport i Turystyka. Środkowoeuropejskie Czasopismo Naukowe” 2024, vol. 7, no. 4.

Grabowski A., Malinowski Z., Katalog odznak sportowych Kresy i Zaolzie, Warszawa 2013.

Gradowski L. (red.), Polska 1918–1988, Warszawa 1989.

Król P., Lekkoatletyka w województwie lwowskim (1920–1939), Rzeszów 2015.

Laskiewicz H., Kultura fizyczna na Wileńszczyźnie w latach 1900–1939. Zarys monograficzny dziejów, Szczecin 1998.

Małolepszy E., Kultura fizyczna i przysposobienie wojskowe w Częstochowie i w powiecie częstochowskim w latach 1918–1939, Częstochowa 1996.

Małolepszy E., Drozdek-Małolepsza T., Activity of Gymnastic Associations “Sokół” at North-East Borderlands of the Second Republic of Poland: Historical Outline, “Scientific Review of Physical Culture” 2013, vol. 3, no. 4.

Małolepszy E., Drozdek-Małolepsza T., Kultura fizyczna i turystyka w województwie poleskim w latach 1921–1939. Zarys problematyki, „Białoruskie Zeszyty Historyczne” 2014, t. 41.

Małolepszy E., Drozdek-Małolepsza T., Kultura fizyczna i turystyka w województwie wołyńskim w latach 1921–1939, Poznań 2020.

Małolepszy E., Pawluczuk Z. (red.), Zarys dziejów Sokolstwa Polskiego w latach 1867–1997, Częstochowa 2001.

Mirkiewicz A., Zarys dziejów Sokolstwa Słowiańskiego (1862–1939), Rzeszów 2014.

Olejnik M.T., Dzielnica krakowska Związku Towarzystw Gimnastycznych „Sokół” w Polsce w latach 1921–1939, Kraków 2022 (praca doktorska, Uniwersytet Jagielloński w Krakowie).

Zaborniak S., Kultura fizyczna ludności ukraińskiej na ziemiach polskich (1868–1939), Rzeszów 2007.




DOI: http://dx.doi.org/10.17951/f.2025.80.503-519
Date of publication: 2026-01-15 12:03:51
Date of submission: 2025-01-13 15:03:46


Statistics


Total abstract view - 0
Downloads (from 2020-06-17) - PDF (Język Polski) - 0

Indicators



Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Copyright (c) 2026 Teresa Drozdek-Małolepsza, Eligiusz Małolepszy

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.